Μπορείς να μοιραστείς μαζί μας τα σημαντικότερα σημεία του ταξιδιού σου και τα βασικά ορόσημα που διαμόρφωσαν τη διαδρομή σου;
Εκπαιδεύτηκα ως δημοσιογράφος μόδας, αλλά μετά την απόλυση μου από μια startup μόδας στο Λονδίνο, επέστρεψα στην Κέρκυρα για λίγο, μένοντας με τη γιαγιά μου. Ένας φίλος μου φωτογράφος μόδας από το Λονδίνο ήρθε να με επισκεφτεί και εκείνο το Σαββατοκύριακο (πριν από 10 χρόνια!) φωτογραφήσαμε τη γιαγιά μου στην κουζίνα της, ενώ μαγείρευα μαζί της, καταγράφοντας τις συνταγές της και τις ιστορίες που μου έλεγε καθώς οι μυρωδιές και οι γεύσεις ξυπνούσαν αναμνήσεις μέσα της. Ήταν η αρχή αυτού του project. Έπειτα άρχισα να μοιράζομαι τις όμορφες φωτογραφίες και ιστορίες από εκείνο το Σαββατοκύριακο στο Instagram και οι φίλοι μου άρχισαν να ζητούν να μαγειρέψω με τις δικές τους γιαγιάδες. Έτσι ξεκίνησε αυτό το ταξίδι.
Έχοντας την εμπειρία της δημοσιογραφίας σε μια σειρά από τα πιο σημαντικά έντυπα στον κόσμο, ποιο θεωρείς πως είναι το δυνατό σου χαρτί. Τι κάνεις καλύτερα από όλα και τι προτιμάς, τι αγαπάς να κάνεις;
Νομίζω ότι η δύναμή μου είναι η ικανότητά μου να συνδέομαι με οποιονδήποτε. Βάλτε με μπροστά στη βασίλισσα της Αγγλίας ή με έναν πλανόδιο έμπορο στην Ινδία και θα έχουμε μια υπέροχη συζήτηση. Αγαπώ να συνομιλώ με ανθρώπους και να συνδεθώ σε πραγματικό και αυθεντικό επίπεδο. Δεν με ενδιαφέρει το “small talk”, θέλω να φτάσω στην ουσία (το εσωτερικό μου δημοσιογραφικό ένστικτο), αλλά πάντα με συναίσθημα και κατανόηση. Γι’ αυτό η δουλειά σε μια εφημερίδα ποτέ δεν μου ταίριαζε απόλυτα. Έχω υπερβολικά πολλά συναισθήματα!
Τι είναι το Matriarch Eats; Πώς γεννήθηκε η ιδέα και πώς έχει εξελιχθεί με τον καιρό;
Το Matriarch Eats συνεχίζει! Είναι ένα Substack γεμάτο ιστορίες και συνταγές από γυναίκες άνω των 80 ετών, μαζί με δοκίμια για το πώς η σοφία των προηγούμενων γενιών μπορεί να μας βοηθήσει να ζούμε πιο μακροχρόνια, πλήρη και ευτυχισμένα. Μπορείτε να το δείτε εδώ: https://substack.com/@matriarcheats?utm_source=user-menu
Βρίσκω ευρηματική την ιδέα. Τρώγοντας με τις γιαγιάδες έχεις τη σιγουριά ότι θα φας νόστιμα και καλά. Διηγήσου μας μια ιστορία που έχεις να θυμάσαι
Υπάρχουν πάρα πολλές. Έχω ταξιδέψει σε όλο τον κόσμο για αυτό το project, από την Κέρκυρα μέχρι την Κούβα και από τη Μόσχα μέχρι το Μεξικό! Έχω μαγειρέψει με μια κυρία που ο άντρας της ήταν φίλος του Τσε Γκεβάρα και του Φιντέλ Κάστρο και συμμετείχε μαζί τους στην επανάσταση της Κούβας. Έχω συγκινηθεί μέχρι δακρύων από τη Nonna Alfia στη Σικελία (στο τελευταίο μου βιβλίο MEDITERRANEA), που μου είπε ότι μετάνιωσε που παντρεύτηκε έναν άντρα που ποτέ δεν μπορούσε να δείξει την αγάπη του, εκφράζοντας τη μεγαλύτερη λύπη της ζωής της ενώ μαγειρεύαμε. Έχω δει γιαγιά 85 ετών να κάνει σανίδα για τρία λεπτά για να δείξει πόσο δυνατή είναι. Έχω δει τη δική μου γιαγιά να μεταμορφώνεται σε ντίβα και να εμφανίζεται στην τηλεόραση πολλές φορές στα ογδόντα της, πολλά χρόνια μετά που χάσαμε τον παππού μου, χάρη σε αυτό το project.
Κοιτάζοντας πίσω, ποιες ηταν οι πιο δυνατές στιγμές της διαδρομής αυτής, οι μεγαλύτερες προκλήσεις ή απογοητεύσεις;
Ειλικρινά, κάθε συνάντηση με μια γιαγιά είναι έντονη και συναισθηματική για μένα. Αυτές οι γυναίκες μοιράζονται τη σοφία της ζωής τους και είναι στο χέρι μου να καταγράψω όχι μόνο τις συνταγές αλλά και τις ιστορίες τους, γιατί αλλιώς θα χαθούν για πάντα. Με υποδέχονται πάντα με ζεστασιά και το αντίο είναι πάντα φορτισμένο, με αγκαλιάζουν σαν να είμαι το εγγόνι τους και με συγκινεί κάθε φορά.
Όσον αφορά τις απογοητεύσεις, είναι κυρίως η πλευρά της βιομηχανίας. Η έκδοση βιβλίων δεν είναι κερδοφόρα, έχασα χρήματα με το πρώτο μου βιβλίο Grand Dishes. Πουλήθηκε πολύ καλά, αλλά ο εκδότης χρεοκόπησε και ποτέ δεν πληρώθηκα! Αλλά δεν γίνεσαι συγγραφέας για τα λεφτά! Επίσης, προσπαθώ χρόνια να μετατραπεί όλο το project σε τηλεοπτική σειρά και αυτό το ταξίδι είχε πολλές απογοητεύσεις, συναντήσεις με μεγάλα διεθνή streaming κανάλια που κατέληγαν σε “όχι” γιατί δεν είμαι ο Jamie Oliver (δεν είμαι αρκετά διάσημη!). Είναι απογοητευτικό, αλλά ξέρω ότι αν συνεχίσω, το μήνυμα αυτών των γιαγιάδων θα φτάσει. Οπότε οραματίζομαι θετικά το μέλλον του project και των βιβλίων μου!
Φαντάζομαι έτσι γεννήθηκε και το cookbook Yiayia. Μπορείς να μας πείς περισσότερα για αυτό και την απήχηση που είχε;
Αυτό ήταν το δεύτερο βιβλίο μου. Το πρώτο, όπως ανέφερα, ήταν το Grand Dishes. Το Yiayia ήταν η πρώτη μου μεγάλη συμφωνία με έναν υπέροχο εκδότη! Ένιωσα ότι ήρθε τη σωστή στιγμή, είχα επιστρέψει στην Ελλάδα και ήμουν τόσο χαρούμενη που ζούσα εδώ από τότε που μετακόμισα στην Αγγλία στα 11 μου χρόνια. Ταξίδεψα σε όλη την Ελλάδα, από τα προφανή Ιόνια Νησιά, όπου μεγάλωσα, μέχρι τις Κυκλάδες, την Κρήτη, το μακρινό Καστελλόριζο και βόρεια χωριά, για να συναντήσω εμπνευσμένες γιαγιάδες που πραγματικά μιλούν για την Ελλάδα και τον τρόπο που ζούμε και τρώμε εδώ. Είναι ένα γράμμα αγάπης όχι μόνο στη γιαγιά μου, αλλά σε όλες τις γιαγιάδες.
Το νέο σου βιβλίο Mediterranea, τι περιλαμβάνει και ποιες συναρπαστικές ιστορίες έχει να διηγηθεί;
Το Mediterranea είναι ένας ύμνος στον τόπο που ζω και αγαπώ. Έχω ζήσει στη Σικελία, στη νότια Γαλλία και τώρα στην Αθήνα, ερωτευμένη με έναν Ιταλό. Είναι ένα βιβλίο με συνταγές και ιστορίες (και πάλι από γιαγιάδες!), αλλά περισσότερο μια εξερεύνηση του πώς οι nonnas της Μεσογείου ζουν πιο ευτυχισμένες, μακρύτερες και πλήρεις ζωές. Οι συνταγές είναι συναρπαστικές και πολύ εύκολες, τα αγαπημένα μου φαγητά όταν ταξιδεύω στη Μεσόγειο (όπως spaghetti con le vongole ή tiramisu), μαζί με πιάτα που δεν είχα ξανακούσει αλλά τώρα αγαπώ, όπως σαλάτα καρότο με χαρίσα από την Τύνιδα ή σαλάτα με κίτρο και αντσούγια από τη Ραγούζα. Είναι μια φωτεινή γιορτή των γυναικών της Μεσογείου γεμάτο πανέμορφες φωτογραφίες πορτραίτων και ταξιδιωτικές φωτογραφίες που σας επιτρέπουν να ταξιδέψετε από τον καναπέ σας!
Το γεγονός ότι έγινες μανούλα επίσης πρόσφατα, πόσο έχει αλλάξει την ψυχοσύνθεσή και τις προτεραιότητές σου;
Όπως βλέπεις από τον χρόνο που μου πήρε να απαντήσω σε αυτές τις ερωτήσεις – η μητρότητα είναι τώρα η προτεραιότητά μου! Αγαπώ να μαγειρεύω με την τρίχρονη κόρη μου και να μοιράζομαι τις συνταγές της γιαγιάς μου μαζί της. Σημαίνει πολλά να μπορώ να αναθρέψω την οικογένειά μου με τις συνταγές που έχουν τελειοποιηθεί με το χρόνο στα βιβλία μου. Αυτή είναι το focus μου… και το tv show, χαχα!
Τι θα έλεγες στην κόρη σου σαν τη σοφότερη συμβουλή που θα είχες να της δώσεις;
Η ζωή είναι μεγάλη. Μην ανησυχείς για τα μικρά πράγματα. Θα είναι μια μακρινή ανάμνηση όταν φτάσεις τα 80!
Ποιο είναι το νοστιμότερο φαγητό από όλα όσα δοκίμασες;
Η ψητή τσιπούρα της γιαγιάς μου και οι πατάτες τηγανιτές με ρίγανη και χόρτα!
Ποια είναι η γιαγιά που λάτρεψες περισσότερο;
Η δική μου. Προφανώς! Είναι δύσκολο να επιλέξεις ανάμεσα στις άλλες, γιατί όλες είναι καταπληκτικές γυναίκες και έμειναν μαζί μου με τόσους διαφορετικούς τρόπους. Η Nonna Italia από το τελευταίο μου βιβλίο Mediterranea με εντυπωσίασε πολύ με τις απόψεις της για τη ζωή και θα τις κρατήσω μαζί μου για πάντα. Επίσης, δεν μου επέτρεπε να πιω νερό στις 10 το πρωί όταν πήγαινα να μαγειρέψω μαζί της, μου έλεγε ότι τα κόκαλά μου θα σκουριάσουν και επέμενε να πιω κρασί!
Ποιο είναι το μαγικό συστατικό που απογειώνει ένα πιάτο;
Λάδι! Ελαιόλαδο!
Τι είναι η Ελλάδα για σένα και πόσο διαφορετικά την ένοιωσες στη διάρκεια της δημιουργικής διαδρομής στην προετοιμασία των βιβλίων σου;
Σπίτι. Έφυγα στα 11 μου, οπότε η εκπαίδευση και η επαγγελματική μου ζωή έγιναν στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά ποτέ δεν ένιωσα πραγματικά σπίτι την Αγγλία. Όταν μετακόμισα στην Αθήνα και κατά τη διάρκεια της έρευνας για το Yiayia, συνειδητοποίησα πόσο ελληνίδα είμαι σε πολλούς τομείς. Ήταν μια πραγματική σύνδεση με την καρδιά του τι σημαίνει να είσαι Έλληνας: να έχεις καρδιά και πάθος και να μην χρειάζεσαι πολλά υλικά πράγματα για να βρεις την αληθινή χαρά στη ζωή. (Και να αργείς σε όλα και να είσαι πολύ αυθόρμητη). Όλα αυτά μου έλειπαν στο Λονδίνο και τώρα νιώθω πλήρης εδώ. Έχει απόλυτο νόημα.
Σε ποια μέρη η Ελλάδα παραμένει αυθεντική;
Σε όλα, απλά πρέπει να ψάξεις για το αυθεντικό. Ακόμα και στην Κέρκυρα, που είναι υπερτουριστική, ξέρω ορεινά χωριά όπου οι γιαγιάδες ποτέ δεν έφυγαν. Τα μέρη που με συγκίνησαν ιδιαίτερα ήταν η Κάσος και η Κάρπαθος, η Ικαρία και η Τήνος (όπου μόλις αγόρασα σπίτι).
Ποια σημεία πιστεύεις ότι αντιπροσωπεύουν τις πιο σημαντικές αξίες της Ελλάδας;
Η Ικαρία είναι πραγματικά ένα μέρος όπου βρήκα ανθρώπους αυθεντικούς, αντιπροσωπευτικούς μιας μορφής «ελληνικότητας» που αντικατοπτρίζει ποιοι και τι είμαστε όλοι εμείς. Η χαρά στα μικρά πράγματα και η ουσιαστική ενέργεια που μας κάνει Έλληνες.
Ποια θεωρείς ότι είναι τα μεγαλύτερα σου επιτεύγματα;
Το να μοιράζομαι τις ζωές, τις ιστορίες και τις συνταγές απίστευτων γυναικών που ίσως ποτέ να μην ακουγόταν η φωνή τους αν δεν έκανα την έρευνα και τη συγγραφή. Είναι καταπληκτικό ότι μπορώ να περάσω αυτά τα βιβλία στις κόρες μου.
Τι και ποιοι άνθρωποι δίπλα σου σε βοηθούν να προχωράς μπροστά;
Ο σύντροφός μου! Έχω καταπληκτικές γυναικείες φιλίες με εμπνευσμένες, έξυπνες και όμορφες γυναίκες γύρω μου. Με στηρίζουν πάντα ακόμα και όταν νιώθω ότι η καριέρα μου έχει θαφτεί λόγω της μητρότητας, είναι εκεί για μένα, με εμψυχώνουν και με εμπνέουν δείχνοντάς μου τον δρόμο.
Τι νέο υπάρχει στα άμεσα σχέδιά σου;
Η τρίμηνη κόρη μου, Αλία! Tv show, tv show, tv show.
Ποιες είναι οι αδιαπραγμάτευτες αξίες σoυ;
Να αγαπάς τη ζωή. Να απολαμβάνεις κάθε τελευταία στιγμή από κάθε μέρα. Να ζεις τα πάντα – τα καλά και τα άσχημα. Αυτό σημαίνει να ζεις πραγματικά.
Τι θα ήθελες να δημιουργήσεις, ένα dream project;
Τη δική μου τηλεοπτική σειρά, μια σειρά όπου ταξιδεύουμε στον κόσμο για να μαγειρεύουμε με γιαγιάδες και να μαθαίνουμε για τον τόπο που ζουν μέσα από το φαγητό που ετοιμάζουν.
Ποιοι Έλληνες έχουν ξεχωριστή θέση στην καρδιά σoυ και γιατί;
Η γιαγιά μου – για προφανείς λόγους.
Η Μελίνα Μερκούρη, ηρωίδα, εντυπωσιακή, έξυπνη και υποδειγματική γυναίκα που έκανε πολλά για τον πολιτισμό και τη σύγχρονη ελληνική τέχνη σε μια δύσκολη εποχή.
Ο Γιάνης Βαρουφάκης, λέει τα πράγματα όπως είναι και δεν φοβάται να αποκαλύψει τη σκληρή και θλιβερή πραγματικότητα του τι σημαίνει να ζει κανείς στην Ελλάδα σήμερα.
Οι άνθρωποι ορίζονται από τις επιλογές που κάνουν;
Τελικά, ναι. Ένα μεγάλο μέρος του ποιοι είμαστε διαμορφώνεται από την ανατροφή και τις αξίες μας. Όλοι είμαστε προϊόν της ιδεολογίας στην οποία βρεθήκαμε, αλλά με την εκπαίδευση (και πιθανότατα πολλή ψυχοθεραπεία) μπορούμε να καταλήξουμε να κάνουμε πολλές συνειδητές επιλογές.
Το πιο πρόσφατο αντικείμενο που αγόρασες και γιατί το επέλεξες;
Οικολογικό απορρυπαντικό για πλυντήριο από την αγορά στην Κυψέλη, ένας τύπος που έχει οικολογικό κατάστημα στη Θεσσαλονίκη πουλούσε τα προϊόντα του εκεί, για να πλένω τα ρούχα μου χωρίς να δηλητηριάζω τον πλανήτη.
Το καλύτερο βιβλίο που διάβασες πρόσφατα;
Perfection του Vincenzo Lattronico, ένα πορτρέτο ενός ζευγαριού millennials που μετακόμισε στο Βερολίνο και συμμετέχει στην gentrification της πόλης χωρίς καν να το καταλάβει, ποτέ δεν είναι πραγματικά ευχαριστημένοι με όσα έχουν. Με κάνει να σκέφτομαι πολύ τους «νομάδες» που περνούν συνεχώς από την Αθήνα…
Ένα αντικείμενο που δεν θα ήθελες να αποχωριστείς ποτέ;
Έχω πολλά ημερολόγια που γράφω από παιδί. Δεν θα ήθελα να τα χάσω, αλλά γενικά δεν είμαι πολύ δεμένη με αντικείμενα.
Σε μια άλλη ζωή, θα ήθελες να ήσουν;
Ιστορικός ή μεταφράστρια Ισπανικών που ζει κάπου στη Λατινική Αμερική. Αγαπώ να μιλάω ισπανικά.
Τρία μέρη στα οποία αγαπάς να επιστρέφεις και γιατί
Κολομβία, Αργεντινή, Κούβα – οι άνθρωποι, το τοπίο, η ενέργεια.
Ο δικός σου ορισμός σας για την ομορφιά
Χρώμα, φως, συμμετρία και τόλμη.
Αbout
Είμαι συγγραφέας, μοιράζομαι τη ζωή μου ανάμεσα σε Αθήνα και Λονδίνο. Λατρεύω να παίζω με τις λέξεις. Όταν δεν το κάνω, μαγειρεύω για φίλους ή βρίσκομαι στον κόσμο, γνωρίζοντας νέους ανθρώπους και μέρη.
Στο πλαίσιο του δεκαετούς μου project Matriarch Eats, ταξίδεψα στη Μεσόγειο για να μαγειρέψω με γιαγιάδες και να πάρω συνεντεύξεις από αυτές. Το αποτέλεσμα είναι το νέο μου βιβλίο MEDITERRANEA: Life-perfected Recipes from Grandmothers of the Mediterranean.
Τα άλλα μου βιβλία είναι:
Yiayia: Συνταγές και ιστορίες από τις γιαγιάδες της Ελλάδας, εκδόσεις Hardie Grant, 2023, υποψήφιο για Best Cookbook στα Fortnum & Mason Awards 2024.
Grand Dishes: Time perfected recipes and stories from grandmothers of the world, 2021.
Μπορεί να βρεί κανείς τα κείμενά μου για φαγητό και ταξίδια σε Konfekt, Monocle, The Telegraph, The Independent, The Guardian, The Sunday Times και The New York Times.
Φωτογραφία @marcoandres Marco Arguell
