Αρχικά μίλησε μας για τα highlights της διαδρομής σου, ποια είναι τα σημαντικά σου βήματα που σε έφεραν εδώ που βρίσκεσαι σήμερα
Τελειώνοντας το σχολείο στις αρχές της δεκαετίας του 80 στη Θεσσαλονίκη, έφυγα για το Λονδίνο. Αυτό ήτανε το σημαντικότερο σημείο της μέχρι τότε ζωής μου. Εκεί σπούδασα προϊστορική αρχαιολογία της Μέσης Ανατολής στο Institute of Archeology. Έπειτα έκανα μεταπτυχιακό στις Ισλαμικές σπουδές και την Ισλαμική αρχαιολογία στο SOAS (School of Oriental and African Studies).
Στο Λονδίνο λοιπόν, μαζί με τον αδερφό μου Αρσέν ήρθαμε σε επαφή με την αγορά και το εμπόριο έργων τέχνης. Φανταστείτε τι αίσθηση προκάλεσε η τεράστια αυτή αγορά σε δύο νεαρούς που είχαν φτάσει εκεί από την μικρή και επαρχιακή Θεσσαλονίκη.
Είχες την τύχη να μεγαλώσεις σε μια φιλότεχνη οικογένεια που φαντάζομαι εμφύσησε μέσα σου τον σεβασμό για την Τέχνη και την αγάπη για τη δημιουργία. Μίλησέ μας για την ιστορία της καταγωγής και της οικογένειας σου σε σχέση με τη Θεσσαλονίκη
Όπως είναι γνωστό είμαι Αρμενικής καταγωγής, γεννημένος στη Θεσσαλονίκη. Από την πλευρά της μητέρας μου, οι παππούδες μου ήταν πρόσφυγες που έφτασαν στην Ελλάδα μετά την γενοκτονία στις αρχές της δεκαετίας του 20 όπως και τόσοι άλλοι πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία. Από την πλευρά του πατέρα μου θα έλεγα πως είμαστε ‘ντόπιοι’. Ο προπάππους μου είχε φτάσει στην Θεσσαλονίκη στα τέλη του 19ου αιώνα όταν αυτή ήταν ακόμα τμήμα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ήταν εκεί λοιπόν, με την απελευθέρωση της πόλης το 1912.
Πως έγινε η μετάβαση στη νεότερη γενιά και αναλάβατε μαζί με τον αδελφό σου τα ηνία της Kalfayan Galleries. Tι νέο φέρατε και τι χαρακτηρίζει τη νέα κατάσταση
Μετά τις σπουδές μας ο Αρσέν και εγώ επιστρέψαμε στη Θεσσαλονίκη, παρόλες τις ευκαιρίες που μας δόθηκαν να εγκατασταθούμε και να ασχοληθούμε με το εμπόριο της τέχνης μέσα σε μία μητρόπολη σαν το Λονδίνο. Στην Θεσσαλονίκη αρχίσαμε να δουλεύουμε με την μητέρα μας, που διατηρούσε κατάστημα αντικών στο κέντρο της πόλης στην Τσιμισκή.
Στις αρχές της δεκαετίας του 90 όμως, και οι δύο αρχίσαμε να αισθανόμαστε πως αποκλειστικά το εμπόριο αντικών δεν μας ευχαριστούσε και δεν είχε προοπτικές. Κάτι άλλαζε γενικά. Έτσι λοιπόν το 1995 ανοίξαμε την πρώτη μας γκαλερί στο πατρικό μας ακίνητο στην Αριστοτέλους. Είχαμε σχέσεις με καλλιτέχνες που δημιουργούσαν σύγχρονη τέχνη και μας άρεσε η ιδέα να διαχειριζόμαστε και να προωθούμε το έργο τους.
Το 1999 ανοίξαμε το πρώτο μας χώρο στην Αθήνα, ένα διαμέρισμα πρώτου ορόφου στην Καψάλη, κοντά στην πλατεία Κολωνακίου. Τον μεγάλο χώρο στην Χάριτος 11 τον εγκαινιάσαμε τον Μάϊο του 2007. Η κίνησή μας να ‘φύγουμε’ από την Θεσσαλονίκη ήταν σοφή για την ανάπτυξη της δουλειάς μας. Όσο και να αγαπούμε την Θεσσαλονίκη δεν παύει να είναι μία μικρή πόλη με περιορισμένες δυνατότητες, πόσο μάλλον στη διαχείριση της τέχνης.
Η Αθήνα αντιθέτως, είναι μια σύγχρονη μητρόπολη, όπου υπάρχει έντονη και δυναμική οικονομική δραστηριότητα. Ειδικά μετά την πολύχρονη κρίση έχει εξελιχθεί σε δυναμικό κέντρο τέχνης. Η Θεσσαλονίκη παρόλη την οικονομική της ανάπτυξη μετά την κρίση, δεν αποτελεί τόπο για την άνθιση των τεχνών.
Ποια θεωρείς τα σημαντικότερα επιτεύγματά σας
Μετά από 40 χρόνια στον χώρο του εμπορίου της τέχνης, κοιτάζω πίσω και αισθάνομαι πως ο Αρσέν και εγώ έχουμε καταφέρει αρκετά πράγματα στον χώρο μας. Ήρθαμε στην Αθήνα, ήμασταν outsiders, χωρίς μεγάλες διασυνδέσεις στην Αθηναϊκή κοινωνία. Μας ‘γνώρισαν’ ως τα αδέρφια από την Θεσσαλονίκη και καταφέραμε να αφήσουμε το στίγμα μας στον χώρο του εμπορίου της τέχνης. Αυτό μου δίνει τεράστια ικανοποίηση.
Πρόσφατα εκτέθηκε στο Τελλόγλειο ένα έργο του Σπύρου Βασίλειου με πορτρέτα πνευματικών και καλλιτεχνικών προσωπικοτήτων της Θεσσαλονίκης που ανήκει σε εσάς…
Είναι ένα έργο του Σπύρου Βασιλείου του 1980, με πορτραίτα πνευματικών και καλλιτεχνικών προσωπικοτήτων που είναι μέρος της συλλογής του Αρσέν και της δικής μου. Θυμάμαι όταν περίπου 30 χρόνια πριν αγοράσαμε τον πίνακα αυτόν από τον κύριο Λαχά, ιδρυτή και ιδιοκτήτη της γνωστής και πρωτοποριακής γκαλερί της πόλης, τον Κοχλία.
Πως θυμάσαι τη Θεσσαλονίκη, εκείνης της φιλότεχνης εποχής;
Θυμάμαι την Θεσσαλονίκη των εφηβικών μου χρόνων με ένα περιορισμένο φιλότεχνο κοινό που παρακολουθούσε τις εκθέσεις των γκαλερί, Ζήτα Μι, Ειρμός, Κοχλίας, Art Gallery Terracotta.
Ήταν το ίδιο κοινό που παρακολουθούσε τις συναυλίες της Κρατικής Ορχήστρας της Θεσσαλονίκης με διευθυντή ορχήστρας τον Γιώργο Θυμή και πρώτο βιολί τον θείο μου, Κοσμά Γαλιλαία. Όπως και τις θεατρικές παραστάσεις του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος.
Επίσης εκείνα τα χρόνια ιδρύεται και το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, από μία ομάδα δυναμικών ανθρώπων της πόλης, όπως τους Γιάννη Μπουτάρη, Κατερίνα Καμάρα, Μάρω Λάγια, Αλέκα Φλώκα-Μπουτάρη και πολλούς άλλους.
Τι σου έχει προσφέρει η ωριμότητα σε σχέση με το έργο και το αντικείμενο σας
Έχω πλέον την πείρα και την γνώση να διακρίνω το γνήσιο από το πλαστό όσον αφορά τα έργα τέχνης, όπως και τους καλλιτέχνες που έχουν να πουν πραγματικά κάτι με το έργο τους, και όχι να δημιουργούν απλώς διακοσμητικά έργα. Τώρα καταλαβαίνω γιατί όταν ήμουν νέος, οι άνθρωποι του χώρου έδιναν τόση μεγάλη έμφαση στην πείρα.
Τι ακολουθεί στα άμεσα σχέδιά σας
Ο Αρσέν μου λέει πολλές φορές μήπως πρέπει να σκεφτούμε την σύνταξη, εγώ του απαντώ πως είμαστε πολύ μακριά από αυτά τα χρόνια ακόμη.
Η φιλοσοφία σου σε σχέση με το πως αντιμετωπίζεις την Τέχνη πως εξελίχθηκε με τον χρόνο και τι θεωρείς πως αποκτά ιδιαίτερη αξία σήμερα
Σε μια εποχή που η χρήση των μέσων σύγχρονων μεθόδων και υλικών έχει φτάσει στο απόγειο, ιδιαίτερη αξία αποκτά σήμερα η χειρωνακτική παραγωγή, όπως η ζωγραφική, η γλυπτική, η κεραμική και η υφαντική.
Είναι η Τέχνη και η δημιουργία γενικότερα ένας δρόμος για να γινόμαστε καλύτεροι άνθρωποι;
Θα έπρεπε να ήταν έτσι, αλλά δυστυχώς δεν είναι.
Τι αγαπάς και τι όχι στον χώρο που κινείσαι
Αγαπώ την εμπιστοσύνη και την συνεργασία και μισώ την κακία τον φθόνο και την αχαριστία που είναι τόσο έντονα στον χώρο μας.
Ένα dream project
Είναι τόσα πολλά τα project που θα ήθελα να κάνω… δεν έχει ούτε αρχή ούτε τέλος.
Τρία μέρη που αγαπάς να επιστρέφεις και γιατί
Η Βενετία, για την μοναδικότητά της. Η Βουρβουρού στην Σιθωνία, που κουβαλάει τόσες αναμνήσεις. Το Λονδίνο, που μου έμαθε τόσα πολλά για το εμπόριο της τέχνης.
Το μουσείο και το έργο που σου έκλεψε την καρδιά
Μουσείο : Prado Museum. Έργο: “Ο Θρήνος για τον Νεκρό Χριστό” – Andrea Mantegna, στο Μουσείο Brera στο Μιλάνο.
Δώσε μας τον δικό σου ορισμό για την ομορφιά
Η δημιουργία της φύσης.
Τι θεωρείς αυθεντικό στις μέρες μας
Η γνήσια δημιουργία, όπου αν έχεις εκπαιδευμένο βλέμμα μπορείς να το διακρίνεις αμέσως σε ένα έργο τέχνης.