Ο Νίκος Σ. Μοράντης και ο Ζένιος Ζένιου, οι άνθρωποι πίσω από το Destsetters, μοιράζονται με το Authentics τις αξίες που καθοδηγούν ένα από τα πλέον εξειδικευμένα brands στην ανάπτυξη νέων ξενοδοχειακών επενδύσεων. Φέρνουν στο προσκήνιο την ανθρώπινη πλευρά της διαδικασίας, καθώς και τη σημασία της ομάδας, των αξιών και της συνειδητής επιχειρηματικής προσέγγισης, στοιχεία που, σε συνδυασμό με την τεχνογνωσία, συμβάλλουν στη δημιουργία πραγματικά επιτυχημένων ξενοδοχειακών concepts.
Ως founders του Destsetters, καθένας με τη δική του διαδρομή, ποιο είναι το background και ποια ήταν τα highlights για τον καθένα σας που σας έφεραν εδώ που βρίσκεστε σήμερα;
Νίκος: Η απάντηση ίσως είναι παράδοξη, καθώς δημιουργήσαμε το Destsetters όταν ήμουν μόλις 24 ετών και ο Ζένιος 26. Πρακτικά, η ίδια η πορεία της εταιρείας αποτελεί μεγάλο μέρος του background μας, καθώς γνωρίσαμε τα ξενοδοχεία στην πράξη, μέσα από διαφορετικές εργασίες: από τις πωλήσεις και το marketing μέχρι το branding και το operations.
Ήταν μια πολύ καλή συγκυρία, καθώς σημαντικοί ξενοδόχοι μάς εμπιστεύτηκαν από την πρώτη κιόλας στιγμή για σημαντικά έργα, ενώ παράλληλα η περίοδος που μπήκαμε στον κλάδο συνέπεσε με μια εποχή μεγάλης μετάβασης, όπου όλα άλλαζαν. Γαλουχηθήκαμε, λοιπόν, σε μια περίοδο κατά την οποία άλλαξαν τα πάντα: από τα ξενοδοχειακά κανάλια πώλησης και τα διαθέσιμα μέσα marketing μέχρι τις ξενοδοχειακές τεχνολογίες και τον τρόπο λειτουργίας των ξενοδοχείων.
Ζένιος: Τόσο οι σπουδές του Νίκου στο marketing όσο και οι δικές μου στις πολιτιστικές σπουδές μάς έδωσαν τη δυνατότητα να συνδυάσουμε διαφορετικές οπτικές και να αντιληφθούμε την αλλαγή που άρχισε να συμβαίνει στην παγκόσμια ξενοδοχειακή αγορά. Έτσι, ύστερα από σχεδόν 16 χρόνια στον κλάδο, έχουμε αποκτήσει ουσιαστική και εις βάθος γνώση και, με μεγάλη χαρά, συνεισφέρουμε στη διαμόρφωση της νέας γενιάς ξενοδοχείων στην Ελλάδα, αλλά πλέον και στην Κύπρο.
Αξίζει επίσης να αναφέρουμε ότι την εμπειρία μας ενίσχυσε η συμμετοχή μας στην ανάπτυξη άλλων projects, όπως η Hotelier Academy και το 100% Hotel Show. Αυτά μας επέτρεψαν να συμπληρώσουμε την οπτική μας τόσο για τη δημιουργία όσο και για τη λειτουργία ενός ξενοδοχείου.
Ποιο είναι το story της δημιουργίας του Destsetters; Πώς ξεκίνησε σαν ιδέα, ποιο ήταν το αρχικό σας όραμα και πώς διαμορφώθηκε στην πορεία;
Νίκος: Η αρχική ιδέα ήταν να βοηθήσουμε τους ξενοδόχους να προσεγγίσουν δυναμικές ταξιδιωτικές αγορές, αξιοποιώντας όλα τα διαθέσιμα κανάλια marketing. Στην πορεία, όμως, διαπιστώσαμε ότι, παρότι πολλά ξενοδοχεία ήταν όμορφα και καινούργια, υπήρχε συχνά ένα κενό ανάμεσα στην προδιαγραφή και την υλοποίησή τους.
Ζένιος: Άλλοτε έλειπαν βασικοί χώροι λειτουργίας και back office, άλλοτε οι τύποι δωματίων δεν ακολουθούσαν μια ξεκάθαρη ιεραρχία, ενώ αρκετές φορές έλειπε και μια ιστορία και ένα αφήγημα που θα έκανε το ξενοδοχείο να ξεχωρίζει. Έτσι, με τον Νίκο, σκεφτήκαμε να δημιουργήσουμε μια υπηρεσία που θα αφορά την προδιαγραφή νέων ξενοδοχειακών επενδύσεων και θα μας τοποθετεί στην αρχή της διαδικασίας, δίνοντας σε κάθε project στρατηγική κατεύθυνση από τα πρώτα του βήματα.
Ένα πρωτοποριακό concept, μοναδικό στο είδος του, που έχει καταφέρει να εδραιωθεί στην premium συμβουλευτική στον χώρο της φιλοξενίας. Ποια είναι τα πεδία με τα οποία ασχολείστε και τι είναι αυτό που σας κάνει μοναδικούς στο είδος σας;
Ζένιος: Η συμβουλευτική μας καλύπτει τη στρατηγική ανάπτυξη μιας ξενοδοχειακής επένδυσης από τα πρώτα της βήματα: από την ανάλυση της αγοράς, του ανταγωνισμού και των δυνατοτήτων του οικοπέδου μέχρι τη διαμόρφωση της κατάλληλης τυπολογίας, του concept, της λειτουργίας και της εμπειρίας που θα προσφέρει το ξενοδοχείο.
Αυτό που μας κάνει μοναδικούς, θεωρώ, είναι ότι δεν αντιμετωπίζουμε ένα ξενοδοχείο μόνο από την αισθητική του πλευρά ούτε μόνο από την τεχνική. Προσπαθούμε να συνδυάσουμε όλα όσα χρειάζονται, ώστε να δημιουργήσουμε ένα ξενοδοχείο με ουσιαστική ταυτότητα, που να λειτουργεί σωστά και να προσφέρει κάτι ξεχωριστό στους ανθρώπους που θα το επιλέξουν.
Νίκος: Σημαντικό κομμάτι, όμως, σε ό,τι κάνουμε είναι ο ιδιοκτήτης και το όραμά του. Θεωρούμε ότι είναι ο σημαντικότερος πελάτης του ξενοδοχείου που δημιουργούμε, γι’ αυτό θέλουμε το τελικό αποτέλεσμα να εκφράζει πραγματικά αυτό που ο ίδιος οραματίζεται και θέλει να πρεσβεύει.
Ίσως το πιο σημαντικό είναι ότι δημιουργούμε ένα κοινό πλαίσιο για όλη την ομάδα που συμμετέχει στο project: τους αρχιτέκτονες, τους διακοσμητές, τους συμβούλους, τους σεφ και κάθε συνεργάτη. Θέλουμε να είμαστε όλοι στην ίδια σελίδα, με κοινό στόχο και κατεύθυνση. Γιατί ένα ξενοδοχείο δεν είναι ποτέ δουλειά ενός ανθρώπου· είναι μια συλλογική προσπάθεια.
Πείτε μας ένα παράδειγμα, ώστε να κατανοήσουμε καλύτερα πώς λειτουργεί το συμβουλευτικό σας πεδίο και πώς η στρατηγική που προτείνετε διαμορφώνει τις βασικές κατευθύνσεις ενός χώρου φιλοξενίας.
Νίκος: Για να απαντήσουμε καλύτερα σε αυτή την ερώτηση, ίσως είναι πιο εύκολο να σας μιλήσουμε μέσα από ένα πραγματικό project που αναπτύσσουμε αυτή τη στιγμή.
Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για ένα υπέροχο project στον Βασιλικό της Ζακύνθου, σε ένα υπάρχον κτίριο που θα μετατραπεί σε ξενοδοχείο. Οι ιδιοκτήτες σκέφτονταν αρχικά να δημιουργήσουν ένα καλής ποιότητας boutique ξενοδοχείο τριών αστέρων. Εμείς ξεκινήσαμε προσπαθώντας να καταλάβουμε καλύτερα τον τόπο: πώς κινείται ο ταξιδιώτης, τι υπάρχει στην περιοχή και ποιες δυνατότητες αλλά και περιορισμούς έχει το κτίριο.
Αυτό που είδαμε είναι ότι ο Βασιλικός είναι ένα πολύ ιδιαίτερο και προστατευμένο μέρος της Ζακύνθου, το οποίο πολλοί επισκέπτονται, αλλά δεν επιλέγουν απαραίτητα για τη διαμονή τους. Αναρωτηθήκαμε, λοιπόν, τι θα μπορούσε να τους κάνει να μείνουν εκεί και να ζήσουν την περιοχή πιο ουσιαστικά. Με βάση την τοποθεσία και τις δυνατότητες του κτιρίου, προτείναμε να αλλάξει η αρχική κατεύθυνση και να δημιουργηθεί ένα πεντάστερο ξενοδοχείο, με ολοκληρωμένες υπηρεσίες, που θα μπορούσε να σταθεί στην premium αγορά του νησιού και να αποτελέσει έναν προορισμό από μόνο του. Για τον ιδιοκτήτη ήταν σημαντικό το ξενοδοχείο να εκφράζει την αγάπη του για τη Ζάκυνθο και τις αξίες του τόπου. Ζει στην Αμερική και, ως λάτρης της γενέτειράς του, ήθελε το project να συνδέεται ουσιαστικά με την πατρίδα του. Έτσι, δεν θελήσαμε να δημιουργήσουμε ένα ακόμη συμβατικό πεντάστερο. Διαμορφώσαμε την ιδέα μιας πολυτέλειας εμπνευσμένης από την αγροτική κουλτούρα της Ζακύνθου, με στοιχεία ευεξίας που μπορούσαν να αναπτυχθούν μέσα στους κήπους του οικοπέδου.
Ζένιος: Σε αυτή τη διαδρομή καθοριστικό ρόλο έπαιξε το αρχιτεκτονικό και interior design γραφείο Stones and Walls, μαζί με την Αφροδίτη Μπονάτσου και την ομάδα της, οι οποίοι μας πρότειναν για το project. Η συνεργασία με ένα τόσο ταλαντούχο δημιουργικό γραφείο βοήθησε το όραμα να αποκτήσει πιο ολοκληρωμένη μορφή και να περάσει στους χώρους και στην εμπειρία του επισκέπτη.
Παράλληλα, δουλέψαμε ένα αφήγημα που συνοδεύει τον επισκέπτη σε όλη τη διαμονή του και τον συνδέει με τη φύση και τον τόπο. Η Caretta Caretta, που αποτελεί χαρακτηριστικό στοιχείο της Ζακύνθου, μας έδωσε την αφορμή να δουλέψουμε την ιδέα της επιστροφής στη φύση.
Έτσι δημιουργήθηκε ένα μοναδικό όραμα. Δεν μπορούμε ακόμη να αποκαλύψουμε το όνομα, αλλά πιστεύουμε ότι πολύ σύντομα αυτό το ξενοδοχείο θα είναι ένας ακόμη λόγος να επισκεφθεί κανείς τη Ζάκυνθο.
Ποια είναι τα βασικά συστατικά ενός χώρου φιλοξενίας που γίνονται, με τη βοήθειά σας, τα ισχυρά του πλεονεκτήματα; Πώς κάτι μέτριο μπορεί να απογειωθεί και να αποκτήσει διαχρονική αξία; Και πώς μια ωραία ιδέα μεταφράζεται σε μια μοναδική εμπειρία;
Νίκος: Θα ξεκινούσα με μια διευκρίνιση: για εμάς δεν υπάρχουν μέτρια projects. Υπάρχουν επενδύσεις διαφορετικής κλίμακας και κατηγορίας: budget, μεσαίας κατηγορίας ή premium, και καθεμία πρέπει να είναι κορυφαία στο επίπεδό της. Ένα απλό project δεν είναι απαραίτητα μέτριο· μπορεί να έχει σαφή χαρακτήρα και να προσφέρει μια ουσιαστική εμπειρία.
Για να καταλάβουμε τι μπορεί να κάνει ένα κατάλυμα να ξεχωρίσει, πρέπει πρώτα να ξέρουμε τι δημιουργούμε και για ποιον. Ποιος είναι ο ιδιοκτήτης, ποιο είναι το όραμά του, ποιους επισκέπτες θέλει να προσελκύσει και τι είδους λειτουργία μπορεί και θέλει να υποστηρίξει; Εξετάζουμε επίσης την αγορά, τον προορισμό και τις δυνατότητες του ακινήτου. Συνδυάζοντας όλα αυτά, μπορούμε να εντοπίσουμε τα στοιχεία που μπορούν να γίνουν πραγματικά πλεονεκτήματα για το συγκεκριμένο project.
Ζένιος: Η λειτουργία, ωστόσο, είναι εξίσου σημαντική με την ιδέα. Ένα concept με υψηλές απαιτήσεις χρειάζεται έναν ιδιοκτήτη που θέλει και μπορεί να το υποστηρίξει. Αντίστοιχα, ένα πιο απλό κατάλυμα μπορεί να ξεχωρίσει όταν οι επιλογές του είναι μελετημένες και υπηρετούν έναν ξεκάθαρο στόχο. Δεν χρειάζεται κάθε project να είναι σύνθετο· χρειάζεται να είναι σωστό για τον ιδιοκτήτη, τους επισκέπτες του και την κατηγορία στην οποία ανήκει.
Σε ένα premium κατάλυμα, για παράδειγμα, το concept χρειάζεται να περνά σε ολόκληρο το προϊόν: στον τρόπο που σχεδιάζονται και οργανώνονται οι χώροι, στη λειτουργία της ομάδας, στις υπηρεσίες, στα ιδιαίτερα facilities και στις εμπειρίες που προσφέρονται. Όταν όλα αυτά συνδέονται με συνέπεια, η ιδέα γίνεται κάτι που ο επισκέπτης μπορεί να ζήσει και να θυμάται. Έτσι, το κατάλυμα αποκτά τη δική του ταυτότητα και έναν διακριτό λόγο να επιλεγεί, με αξία που μπορεί να διατηρηθεί στον χρόνο.
Υπάρχει η αίσθηση ότι το luxury hospitality ακολουθεί συγκεκριμένες κατευθύνσεις και δημιουργεί πανομοιότυπα καταλύματα με κοινή αισθητική. Συμβαίνει αυτό; Πόσο συχνά δημιουργούνται καταλύματα με ξεχωριστό χαρακτήρα και one-of-a-kind εμπειρίες; Η διαφορά εξαρτάται από τους ανθρώπους πίσω από αυτά ή μπορεί να χτιστεί με τη σωστή καθοδήγηση;
Ζένιος: Νομίζω πως ναι, υπάρχει αυτή η τάση. Τα τελευταία χρόνια η πολυτέλεια έχει συνδεθεί συχνά με συγκεκριμένες αισθητικές: γήινες αποχρώσεις, boho στοιχεία, ήρεμο ambience και πολλή ιδιωτικότητα. Κάποιες από αυτές τις επιλογές μπορεί να είναι εξαιρετικές. Όταν, όμως, επαναλαμβάνονται από το ένα κατάλυμα στο άλλο, αρχίζουν να δημιουργούν μια κοινή εικόνα. Αυτό το βλέπουμε έντονα και στην Ελλάδα, όπου ορισμένες αισθητικές τάσεις περνούν γρήγορα από τα luxury καταλύματα και σε πιο συμβατικές κατηγορίες.
Για εμάς, όμως, η πολυτέλεια δεν βρίσκεται σε μία συγκεκριμένη αισθητική. Βρίσκεται στην εμπειρία που ζεις και στο κατά πόσο αυτή ανταποκρίνεται σε αυτό που αναζητάς. Μπορεί να είναι ένας ζωντανός χώρος με pop χρώματα και κοινωνική ενέργεια, όταν θέλεις να συναντήσεις κόσμο και να νιώσεις μέρος της δράσης. Μπορεί να είναι ένας παραδοσιακός ξενώνας με ένα πρωινό βασισμένο στις τοπικές γεύσεις και στις συνήθειες του τόπου. Ή μπορεί να είναι ένα κατάλυμα ευεξίας, όπου η επαφή με τον κήπο, η ηρεμία και μικρές καθημερινές τελετουργίες σε βοηθούν να αποσυνδεθείς. Καθένα προσφέρει μια διαφορετική μορφή πολυτέλειας, όταν η εμπειρία του έχει νόημα και χαρακτήρα.
Νίκος: Παρ’ όλα αυτά, υπάρχουν όντως καταλύματα με ξεχωριστή ταυτότητα και one-of-a-kind εμπειρίες στην Ελλάδα, αλλά πιστεύουμε ότι χρειάζονται περισσότερα. Για να δημιουργηθεί κάτι τέτοιο, το όραμα και η προσωπικότητα των ανθρώπων πίσω από το project έχουν μεγάλη σημασία. Δεν αρκούν, όμως, από μόνα τους. Χρειάζεται να καταλάβουμε ποιον θέλουμε να φιλοξενήσουμε και τι θέλουμε να του προσφέρουμε και, στη συνέχεια, να μεταφέρουμε αυτή την ιδέα στους χώρους, στις υπηρεσίες, στις λειτουργίες και σε κάθε σημείο επαφής με τον επισκέπτη.
Εκεί μπορεί να βοηθήσει η σωστή καθοδήγηση από το Destsetters: να μετατρέψει ένα αρχικό όραμα σε μια ολοκληρωμένη εμπειρία, όπου όλα συνδέονται και εκφράζουν την ίδια ταυτότητα. Έτσι, η μοναδικότητα δεν μένει σε μια εντυπωσιακή εικόνα· γίνεται κάτι που ο επισκέπτης ζει, θυμάται και συνδέει με το συγκεκριμένο κατάλυμα.
Η επίγευση που έχει ένας επισκέπτης από τη διαμονή του σε ένα ξενοδοχείο περιλαμβάνει πολλούς τομείς. Πόσο εύκολο είναι να υπάρχει απόλυτος έλεγχος για τη σωστή λειτουργία; Ποιοι τομείς είναι σημαντικότεροι για την ικανοποίηση των επισκεπτών και τι αποζητά περισσότερο σήμερα ο ταξιδιώτης;
Ζένιος: Η εμπειρία ενός ξενοδοχείου δεν διαμορφώνεται σε μία μόνο στιγμή. Αρχίζει πριν ακόμη φτάσει ο επισκέπτης: από το όνομα, τις φωτογραφίες και τις περιγραφές που βλέπει στα κανάλια πώλησης, αλλά και από την υπόσχεση που του δίνει το κατάλυμα. Συνεχίζεται από την πρώτη επαφή και το check-in, περνά στους χώρους, στις υπηρεσίες, στη φροντίδα του προσωπικού και σε κάθε λεπτομέρεια της διαμονής, και ολοκληρώνεται όταν ο επισκέπτης επιστρέψει στο σπίτι του και θυμάται όσα έζησε.
Γι’ αυτό είναι δύσκολο να υπάρχει απόλυτος έλεγχος σε κάθε σημείο. Στη λειτουργία ενός ξενοδοχείου συμμετέχουν πολλές ομάδες και ειδικότητες, και η εμπειρία προκύπτει από το πώς συνεργάζονται. Μπορεί, όμως, να υπάρχει μια κοινή κατεύθυνση που να τις συνδέει: η υπόσχεση του ξενοδοχείου να ανταποκρίνεται σε όσα βλέπει και βιώνει ο επισκέπτης. Αυτό χρειάζεται να σχεδιαστεί από την αρχή, ώστε οι χώροι, οι υπηρεσίες, η λειτουργία και η συμπεριφορά της ομάδας να υπηρετούν την ίδια ιδέα.
Νίκος: Εκεί βρίσκεται και η δική μας συμβολή με το Destsetters. Δίνουμε τη στρατηγική βάση και τη συνολική εικόνα που βοηθούν τους διαφορετικούς επαγγελματίες να δουλέψουν με κοινή κατανόηση του project. Δεν βλέπουμε μεμονωμένα έναν χώρο, μια υπηρεσία ή ένα τμήμα· βλέπουμε πώς όλα μαζί συνθέτουν τη διαμονή.
Σήμερα, οι επισκέπτες δεν αναζητούν όλοι το ίδιο πράγμα. Αυτό που θεωρούμε σημαντικό είναι να καταλαβαίνουμε για ποιον δημιουργείται το ξενοδοχείο και να προσφέρουμε μια εμπειρία που ανταποκρίνεται σε όσα εκείνος αναζητά: να είναι συνεπής, φροντισμένη και με ταυτότητα. Τελικά, η ικανοποίηση δεν προκύπτει από ένα μόνο στοιχείο, αλλά από το αν όλη η διαμονή ανταποκρίνεται στην υπόσχεση που δόθηκε από την πρώτη στιγμή.
Η έννοια της ξεχωριστής εμπειρίας διαμονής αποκτά όλο και μεγαλύτερη αξία και αποτελεί σημαντικό κίνητρο για τους σύγχρονους travellers. Ποιες είναι οι δικές σας κατακτήσεις σε αυτόν τον τομέα; Τι ξεχωριστό έχετε προτείνει και πώς υλοποιήθηκε;
Νίκος: Όταν μας ρωτούν τι ξεχωριστό έχουμε προτείνει και υλοποιηθεί σε ένα ξενοδοχείο, πολλές φορές περιμένουν να ακούσουν κάτι πολύ εντυπωσιακό ή ασυνήθιστο. Η δική μας προσέγγιση βασίζεται κυρίως στη στρατηγική: προσπαθούμε να διαμορφώσουμε μια ολοκληρωμένη λειτουργία και εμπειρία, με συνοχή σε όλα τα τμήματα του καταλύματος. Δεν χρειάζεται κάθε ξεχωριστή ιδέα να είναι περίεργη ή σύνθετη. Χρειάζεται να έχει νόημα για το συγκεκριμένο ξενοδοχείο και να μπορεί να εφαρμοστεί σωστά.
Ζένιος: Ωστόσο μπορούμε να δώσουμε ένα παράδειγμα είναι ένα μικρό ξενοδοχείο που κάναμε στου Ψυρρή, το Alkima Athens. Η ιδιοκτήτρια είχε σχέση με τη γυμναστική και, καθώς το ξενοδοχείο ήταν μικρής κλίμακας και ο ανταγωνισμός δεν είχε αντίστοιχη πρόταση, είδαμε μια ευκαιρία να αναπτύξουμε την εμπειρία γύρω από το fitness.
Η κατεύθυνση αυτή πέρασε διακριτικά τόσο στο design όσο και στη διαμονή: τα φωτιστικά δίπλα στα κρεβάτια παραπέμπουν στους κρίκους της γυμναστικής, ενώ στα δωμάτια υπάρχουν design βάρη και περιεχόμενο στις οθόνες που προτείνει προγράμματα άσκησης. Έτσι, η ιδέα δεν έμεινε σε ένα διακοσμητικό θέμα· έγινε μια εμπειρία που ο επισκέπτης μπορεί πραγματικά να χρησιμοποιήσει.
Διηγηθείτε μας το story ενός από τα πιο ιδιαίτερα projects που πραγματοποιήσατε.
Ζένιος: Ένα ιδιαίτερο project για εμάς είναι το Koia Resort στην Κω. Η αφετηρία ήταν η Ιπποκρατική φιλοσοφία που συνδέεται με τον τόπο και το ερώτημα πώς θα μπορούσε να μεταφερθεί σε μια σύγχρονη εμπειρία ευεξίας.
Δεν θέλαμε να δημιουργήσουμε ένα θεματικό ξενοδοχείο που να αναφέρεται κυριολεκτικά στον Ιπποκράτη σε κάθε γωνιά. Αντίθετα, επιλέξαμε να ενσωματώσουμε ορισμένες διακριτικές αναφορές: τους Ιπποκρατικούς κήπους, αλλά και το Elixir Bar, εμπνευσμένο από τα ελιξίρια του Ιπποκράτη. Είναι στοιχεία συμβολικά, που δίνουν βάθος στην εμπειρία χωρίς να επιβάλλουν ένα θέμα στον επισκέπτη. Αλλά ως συνέχεια του Ιπποκράτη ως αφήγημα το κατάλυμα ακολούθησε την τάση του wellbeing δίνοντας έμφαση τόσο στην Spa εμπειρία όσο και στην κουζίνα που είναι συνδεδεμένη με την ευεξία.
Νίκος: Αυτό είναι που κάνει το project ξεχωριστό: βρίσκεσαι σε ένα πολυτελές resort που δεν είναι θεματικό, αλλά σου δίνει τη δυνατότητα να συνδεθείς με μια σημαντική προσωπικότητα και με την ιστορία του τόπου με έναν ήρεμο και σύγχρονο τρόπο. Αυτό δεν θα μπορούσε να αναδειχθεί χωρίς την εμβληματική αρχιτεκτονική και τη διαχείριση του τοπίου που ανέπτυξε ο Ηλίας Μαστρομηνάς, ένας από τους σημαντικότερους αρχιτέκτονες ξενοδοχειακών μονάδων.
Η φιλοξενία στη χώρα μας έχει ιδιαίτερη δυναμική. Οι επιχειρηματίες τολμούν να σκεφτούν έξω από τα συνηθισμένα και να επενδύσουν σε προτάσεις που ίσως δεν προσφέρουν τη μέγιστη ασφάλεια αλλά είναι πολλά υποσχόμενες; Υπάρχουν άνθρωποι που ρισκάρουν και πώς καταφέρνετε να σας εμπιστεύονται;
Νίκος: Για εμένα, οι ξενοδόχοι είναι μία από τις πιο αξιοθαύμαστες κατηγορίες επαγγελματιών στην Ελλάδα. Ένα ξενοδοχείο λειτουργεί στην πράξη σαν πολλές επιχειρήσεις μαζί: περιλαμβάνει τη διαμονή, την εστίαση, τα bars, τις πωλήσεις, την τεχνολογία, τις διεθνείς συνεργασίες και πολλά ακόμη. Οι άνθρωποι του κλάδου καλούνται να γνωρίζουν και να διαχειρίζονται ένα πολύ μεγάλο εύρος δραστηριοτήτων.
Συναντάμε επιχειρηματίες με όραμα, που είναι πρόθυμοι να σκεφτούν έξω από τα συνηθισμένα και να εξετάσουν νέες κατευθύνσεις. Για να προχωρήσουν, όμως, χρειάζονται τις κατάλληλες ομάδες δίπλα τους. Έχω δει αρκετές φορές ένα ισχυρό αρχικό όραμα να περιορίζεται, επειδή κάποιοι συνεργάτες επιλέγουν την πιο εύκολη λύση για τους ίδιους.
Ζένιος: Εμείς θέλουμε να βοηθάμε τον επιχειρηματία να διατηρεί τη φιλοδοξία του, μετατρέποντάς την παράλληλα σε κάτι που μπορεί να σχεδιαστεί και να υλοποιηθεί.
Νίκος: Η εμπιστοσύνη χτίζεται μέσα από αυτή τη διαδικασία: ακούμε τι θέλει να δημιουργήσει ο ιδιοκτήτης, κατανοούμε τις δυνατότητες και τους περιορισμούς του project και δουλεύουμε μαζί του για να βρούμε τον σωστό τρόπο να προχωρήσει.
Τι συμβαίνει όταν ένα ξενοδοχείο που ήδη λειτουργεί χρειάζεται rebranding και remake; Είναι εύκολη υπόθεση;
Νίκος: Είναι κάτι που έχουμε συναντήσει αρκετές φορές. Το πρώτο βήμα είναι να καταλάβουμε τι αξίζει να διατηρηθεί και τι χρειάζεται να αλλάξει. Αν, για παράδειγμα, το ξενοδοχείο διαθέτει καλή υποδομή και χώρους στους οποίους μπορούμε να βασιστούμε, μπορούμε να επικεντρωθούμε περισσότερο στην ταυτότητα και στον τρόπο με τον οποίο αυτή περνά σε ολόκληρη την εμπειρία.
Ζένιος: Το branding δεν είναι μόνο το λογότυπο και η γραφιστική ταυτότητα. Είναι και ο τρόπος με τον οποίο το ξενοδοχείο υποδέχεται τον επισκέπτη, οι χώροι, οι σημάνσεις, οι στολές, οι υπηρεσίες και οι μικρές λεπτομέρειες που επαναλαμβάνουν το ίδιο αφήγημα.
Αν, για παράδειγμα, ένα ξενοδοχείο εκφράζει την ιδέα της επιστροφής στην πατρίδα, αυτή μπορεί να αποτυπωθεί ακόμη και σε ένα welcome drink εμπνευσμένο από τοπικές γεύσεις, παρουσιασμένο με έναν ιδιαίτερο τρόπο.
Νίκος: Το rebranding ενός ξενοδοχείου που λειτουργεί είναι πιο σύνθετο από τη δημιουργία μιας νέας μονάδας, γιατί πρέπει να λάβουμε υπόψη όσα ήδη υπάρχουν και όσα περιμένουν οι πελάτες του. Δεν είναι, όμως, ανέφικτο. Με σωστή αξιολόγηση και συνέπεια στην εφαρμογή, μπορεί να ανανεωθεί ουσιαστικά η ταυτότητα και η εμπειρία του.
Πάντως ένα από τα αγαπημένα μου projects rebranding που έχουμε αναλάβει με το Destsetters είναι αναμφισβήτητα το ξενοδοχείο Nauma Paros. Σε συνεργασία με τον interior designer Δημήτρη Παπαναστασίου, κατορθώσαμε να διαμορφώσουμε ένα από τα πιο ξεχωριστά design ξενοδοχεία του νησιού. Η κυκλαδίτικη τέχνη έγινε σημείο αναφοράς μιας out-of-the-box καλλιτεχνικής εμπειρίας και συνέβαλε στη δημιουργία ενός ξεχωριστού brand.
Ποιοι είναι οι βασικοί στόχοι της στρατηγικής που προτείνετε και ποιες οι αδιαπραγμάτευτες αξίες που πρεσβεύει το έργο σας;
Νίκος: Στόχος της στρατηγικής μας είναι να δημιουργηθεί ένα ξενοδοχείο που να έχει σαφή λόγο ύπαρξης και να μπορεί να λειτουργήσει σωστά. Θέλουμε οι επιλογές στην τυπολογία, στους χώρους, στις υπηρεσίες και στην εμπειρία να συνδέονται μεταξύ τους, να ανταποκρίνονται στο όραμα του ιδιοκτήτη και να έχουν νόημα για τους επισκέπτες στους οποίους απευθύνονται. Παράλληλα, επιδιώκουμε το project να έχει εμπορική δυναμική και να μπορεί να υποστηριχθεί στην πράξη.
Από τις αξίες του Destsetters, για εμάς ξεχωρίζουν ιδιαίτερα το caring και το ownership. Νοιαζόμαστε πραγματικά για τον επιχειρηματία και για το αν το project θα πάει καλά. Και όταν νοιάζεσαι, αναλαμβάνεις ευθύνη: αντιμετωπίζεις το έργο σαν να είναι δικό σου και το υπερασπίζεσαι σε κάθε στάδιο.
Ζένιος: Βέβαια, θέλουμε αυτή η στάση να περνά και στις υπόλοιπες ομάδες που συμμετέχουν. Ένα project δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται μόνο ως τεχνική διαδικασία. Όταν οι άνθρωποι νοιάζονται για το αποτέλεσμα και για όσους θα το ζήσουν, αυτό φαίνεται και στις λεπτομέρειες. Μπορεί να φαίνεται σε κάτι τόσο απλό όσο ένα σωστά φτιαγμένο τοστ — με τη φροντίδα που χρειάζεται και όχι ως μια τυπική υποχρέωση.
Τι σας έχει προσφέρει η ωριμότητα σε σχέση με το έργο σας και πόσο διαφορετικά αντιμετωπίζετε σήμερα τα projects σε σχέση με την αρχή;
Νίκος: Τα δεκαέξι χρόνια εμπειρίας μάς έχουν βοηθήσει να καταλαβαίνουμε καλύτερα τι είναι εφικτό και τι χρειάζεται περισσότερο χρόνο ή διαφορετική προσέγγιση. Μερικές φορές μια ομάδα μπορεί να ενθουσιαστεί με πολλές ιδέες. Η ωριμότητα, όμως, σε βοηθά να αναγνωρίσεις ότι είναι προτιμότερο να ξεκινήσεις με δύο ή τρία πράγματα, να τα κάνεις πολύ καλά και μετά να προσθέσεις τα επόμενα.
Παράλληλα, έχουμε αποκτήσει πιο ολιστική εικόνα για την ανάπτυξη ενός ξενοδοχείου. Έχουμε συμμετάσχει σε όλα τα στάδια: από την επιλογή του οικοπέδου και τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό μέχρι την ανάπτυξη επιμέρους χώρων, όπως οι κουζίνες και τα spa, και την οργάνωση της λειτουργίας μαζί με σεφ, μάγειρες και ομάδες υποδοχής. Αυτή η εμπειρία μάς επιτρέπει να βλέπουμε πώς οι αποφάσεις σε κάθε στάδιο επηρεάζουν τη συνολική εμπειρία.
Ζένιος: Έχει αλλάξει ουσιαστικά και ο τρόπος με τον οποίο προσεγγίζουμε τη δουλειά μας. Στην αρχή ίσως μας απασχολούσε περισσότερο το πώς θα εντυπωσιάσουμε. Σήμερα μας ενδιαφέρει περισσότερο πώς θα είμαστε ουσιαστικοί και χρήσιμοι για το project και τους ανθρώπους πίσω από αυτό.
Ποια θεωρείτε τα σημαντικότερα επιτεύγματά σας;
Νίκος: Το σημαντικότερο επίτευγμά μας είναι ότι έχουμε δημιουργήσει μια κοινότητα ανθρώπων με τους οποίους μοιραζόμαστε ένα κοινό πνεύμα. Οι πελάτες μας είναι επιχειρηματίες με όραμα, μεράκι και αισιοδοξία, που αγαπούν αυτό που κάνουν και ενδιαφέρονται για τους ανθρώπους που θα φιλοξενήσουν.
Αυτή η σχέση είναι κάτι που δεν θεωρούμε δεδομένο. Έχουμε δημιουργήσει ένα περιβάλλον εμπιστοσύνης, στο οποίο μπορούμε να συνεργαζόμαστε ουσιαστικά και να αισθανόμαστε ότι συμμετέχουμε σε κάτι που έχει αξία. Για εμάς, αυτό συνδέεται και με την επαγγελματική ευεξία: να πηγαίνουμε στο γραφείο με χαρά και να γνωρίζουμε ότι δουλεύουμε με ανθρώπους που μοιράζονται μια κοινή φιλοδοξία.
Ζένιος: Θα θέλαμε αυτή η κοινότητα να συναντιέται ακόμη περισσότερο. Γι αυτό τον λόγο σχεδιάζουμε ένα ετήσιο event, όπου οι πελάτες μας θα μπορούν να μοιράζονται τις ιδέες, τις φιλοδοξίες και τους προβληματισμούς τους. Και σίγουρα είναι από τα πράγματα που ανυπομονούμε να υλοποιήσουμε!
Τι ακολουθεί στα άμεσα σχέδιά σας;
Νίκος: Ένα από τα βασικά μας σχέδια είναι η επέκταση σε αγορές του εξωτερικού. Έχουμε ήδη ξεκινήσει με δύο projects στην Κύπρο. Παρότι είναι κοντά στην Ελλάδα, πρόκειται για μια διαφορετική αγορά, με άλλους κανόνες και διαφορετικές συνθήκες. Αυτή η εμπειρία μάς έχει βοηθήσει να κάνουμε τα πρώτα βήματα έξω από το γνώριμο περιβάλλον μας.
Ζένιος: Η εξειδίκευσή μας αφορά έναν τομέα που παραμένει σχετικά σπάνιος διεθνώς. Πιστεύουμε ότι η μεθοδολογία και η εμπειρία που έχουμε αναπτύξει μπορούν να έχουν αξία και σε άλλες χώρες. Θέλουμε, λοιπόν, να προχωρήσουμε σε νέες αγορές και να γνωρίσουμε διαφορετικές κουλτούρες, με την αυτοπεποίθηση που μας έχουν δώσει τα χρόνια δουλειάς και τα πρώτα projects εκτός Ελλάδας.
Τι αγαπάτε και τι όχι στον χώρο που κινείστε;
Ζένιος: Αγαπάμε το γεγονός ότι συμμετέχουμε σε μια πολύ θετική στιγμή στη ζωή ενός ανθρώπου. Η δημιουργία μιας επένδυσης συχνά εκφράζει ένα όνειρο, μια φιλοδοξία ή την επιθυμία κάποιου να δημιουργήσει κάτι δικό του. Είναι μεγάλη ευθύνη, αλλά και προνόμιο, να μπορούμε να συμβάλουμε σε αυτή την πορεία.
Αγαπάμε επίσης τη σχέση που έχουμε χτίσει με τους πελάτες και τους συνεργάτες μας. Η επικοινωνία και η εμπιστοσύνη που αναπτύσσονται μέσα από τη συνεργασία είναι ένα από τα στοιχεία που δίνουν ιδιαίτερο νόημα στη δουλειά μας.
Νίκος: Δεν μπορούμε να πούμε ότι δεν αγαπάμε κάτι συγκεκριμένο στον χώρο μας. Ακόμη και οι δυσκολίες μάς δίνουν περιεχόμενο για εξέλιξη. Έχουμε μάθει πολλά μέσα από αυτές και κάνουν την καθημερινότητά μας ξεχωριστή. Ξέρω ότι φαίνεται λίγο διπλωματική απάντηση αλλά για εμάς ισχύει!
Ποιο θα ήταν ένα dream project για εσάς;
Νίκος: Δεν έχουμε ένα συγκεκριμένο dream project, γιατί κάθε project είναι το όνειρο κάποιου άλλου και πρέπει να το αντιμετωπίσουμε ισότιμα. Κάθε περίπτωση έχει διαφορετικές δυνατότητες, διαφορετικούς ανθρώπους και διαφορετικές προκλήσεις. Για εμάς, όλες έχουν ενδιαφέρον και συνοδεύονται από την ίδια ευθύνη.
Λέμε συχνά ότι δεν υπάρχει «μεγάλος» και «μικρός» πελάτης. Κάθε συνεργασία απαιτεί χρόνο, φροντίδα και ουσιαστική συμμετοχή. Οι αμοιβές μπορεί να διαφοροποιούνται ανάλογα με την κλίμακα, όμως η σημασία που δίνουμε στο έργο δεν αλλάζει.
Ζένιος: Αλλά μπορούμε να μιλήσουμε για το dream project του ιδίου του Destsetters. Να δημιουργήσουμε ένα business hub σε έναν ελληνικό εξοχικό προορισμό – έναν οικισμό όπου θα μπορούν να έρχονται οι συνεργάτες μας, και να εργάζονται σε ένα περιβάλλον πιο κοντά στην φύση, παρέα με δημιουργικές ομάδες. Αν και ακούγεται κάτι περίπλοκο, είναι στους στόχους μας και όντως αποτελεί προσωπικό μας όνειρο,
Γιατί κάποιος επιλέγει να εμπιστευτεί το Destsetters;
Νίκος: Όλα ξεκινάνε από την ολιστική προσέγγιση και την εξειδίκευση σε αυτό που κάνουμε. Δεν έχουμε παρεκκλίνει καθόλου από την προδιαγραφή ξενοδοχειακών επενδύσεων και αυτό μας δίνει ουσιαστική τεχνογνωσία και ένα πλούσιο και ποικιλόμορφο portfolio.
Ζένιος: Σε δεύτερη όμως ανάγνωση και όταν μας γνωρίζουν, πιστεύω ότι ένας επιχειρηματίας επιλέγει να μας εμπιστευτεί επειδή βλέπει πως ενδιαφερόμαστε πραγματικά για την επιτυχία της επένδυσής του. Δεν προσεγγίζουμε το project ως μια απομονωμένη υπηρεσία. Συνεργαζόμαστε με τον πελάτη και συγκεντρώνουμε τη γνώση που χρειάζεται, ώστε να υποστηρίξουμε το έργο από διαφορετικές πλευρές και σε διαφορετικά στάδια.
Νίκος: Η εμπιστοσύνη συνδέεται επίσης με τον τρόπο που δουλεύουμε: προσπαθούμε να κατανοήσουμε τον άνθρωπο πίσω από το project, να σεβαστούμε το όραμά του και να το μετατρέψουμε σε μια κατεύθυνση που μπορεί να υλοποιηθεί. Όταν χρειάζεται, αναλαμβάνουμε να υπερασπιστούμε τις επιλογές που πιστεύουμε ότι εξυπηρετούν καλύτερα το ξενοδοχείο.
Για εμάς, επιτυχία δεν είναι μόνο να ολοκληρωθεί μια μελέτη. Είναι να πάει καλά το ξενοδοχείο, οι επισκέπτες να ζουν μια όμορφη εμπειρία και ο επενδυτής να αισθάνεται ότι δημιούργησε κάτι που τον εκφράζει και μπορεί να λειτουργήσει σωστά.
Τι θεωρείτε αυθεντικό στις μέρες μας;
Νίκος και Ζένιος: Η αυθεντικότητα είναι μια λέξη που χρησιμοποιείται πολύ και, γι’ αυτό, μερικές φορές κινδυνεύει να χάσει το νόημά της. Για εμάς, αυθεντικό είναι αυτό που δεν σε απομακρύνει από το προσωπικό νόημα της ζωής σου και από τις αξίες σου.
Αυτό ισχύει τόσο στην προσωπική όσο και στην επαγγελματική ζωή. Ένα project είναι αυθεντικό όταν εκφράζει πραγματικά τους ανθρώπους πίσω από αυτό, αντί να ακολουθεί απλώς μια τάση ή να προσπαθεί να μοιάσει σε κάτι άλλο. Δεν χρειάζεται να είναι εντυπωσιακό για να είναι αυθεντικό. Χρειάζεται να έχει συνέπεια με όσα πιστεύουν και θέλουν οι άνθρωποι που το δημιουργούν.
Τελικά, αυθεντικότητα είναι να μη χρειάζεται να μετακινηθείς από τις αξίες, τα θέλω και τα όνειρά σου για να δημιουργήσεις κάτι που έχει νόημα.
Φωτογραφία Ολυμπία Κρασαγάκη